महाराष्ट्र सरकारने राज्यातील महिलांना आर्थिकदृष्ट्या स्वावलंबी बनवण्यासाठी आणि त्यांच्या पोषण व आरोग्याकडे लक्ष देण्यासाठी ‘मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजना’ सुरू केली आहे. या योजनेमुळे राज्यातील लाखो महिलांच्या जीवनात सकारात्मक बदल घडत आहेत.
मुख्य उद्दिष्ट
या योजनेचा मुख्य हेतू राज्यातील महिलांना दरमहा ठराविक आर्थिक मदत पुरवून त्यांना स्वावलंबी बनवणे हा आहे. महिलांना स्वतःच्या गरजांसाठी किंवा मुलांच्या शिक्षणासाठी कोणावरही अवलंबून राहावे लागू नये, यासाठी ही योजना मैलाचा दगड ठरत आहे.
योजनेची प्रमुख वैशिष्ट्ये आणि लाभ
-
आर्थिक मदत: पात्र महिलांना दरमहा १,५०० रुपये थेट त्यांच्या बँक खात्यात (DBT द्वारे) जमा केले जातात.
-
व्याप्ती: ही योजना संपूर्ण महाराष्ट्र राज्यासाठी लागू आहे.
-
सक्षमीकरण: महिलांना छोटे व्यवसाय सुरू करण्यासाठी किंवा घरगुती गरजा पूर्ण करण्यासाठी या रकमेचा उपयोग होतो.
पात्रतेचे निकष (Eligibility)
योजनेचा लाभ घेण्यासाठी खालील अटींची पूर्तता करणे आवश्यक आहे:
-
अर्जदार महिला महाराष्ट्राची रहिवासी असणे आवश्यक आहे.
-
महिलांचे वय २१ ते ६५ वर्षे दरम्यान असावे.
-
कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न २.५ लाख रुपयांपेक्षा जास्त नसावे.
-
अर्जदार महिलेचे स्वतःचे बँक खाते आधार कार्डशी लिंक असणे अनिवार्य आहे.
-
विवाहित, विधवा, घटस्फोटित आणि निराधार महिला या योजनेसाठी पात्र आहेत.
आवश्यक कागदपत्रे (Documents Required)
अर्ज प्रक्रिया सुलभ करण्यासाठी खालील कागदपत्रे जवळ ठेवणे गरजेचे आहे:
-
आधार कार्ड
-
रेशन कार्ड (पिवळे किंवा केशरंगाचे)
-
उत्पन्नाचा दाखला (वार्षिक उत्पन्न २.५ लाखांच्या आत)
-
निवास प्रमाणपत्र (डोमिसाईल) किंवा जन्म दाखला
-
बँक पासबुकची प्रत
-
अर्जदाराचा फोटो
अर्ज कसा करावा?
महिलांना अर्जासाठी जास्त त्रास होऊ नये म्हणून सरकारने ऑनलाईन आणि ऑफलाईन अशा दोन्ही सुविधा उपलब्ध करून दिल्या आहेत:
-
नारी शक्ती दूत ॲप (Nari Shakti Doot App): या मोबाईल ॲपद्वारे महिला घरबसल्या स्वतः अर्ज करू शकतात.
-
ऑफलाईन केंद्र: अंगणवाडी केंद्र, ग्रामपंचायत कार्यालय किंवा सेतू केंद्रावर जाऊनही अर्ज भरता येतो.
-
अधिकृत पोर्टल: ladakibahin.maharashtra.gov.in या वेबसाईटवरून ऑनलाईन फॉर्म भरता येतो.
महत्त्वाची टीप: या योजनेसाठी अर्ज करणे पूर्णपणे मोफत आहे. कोणत्याही मध्यस्थाला पैसे देऊ नका.
‘माझी लाडकी बहीण योजना’ केवळ एक आर्थिक योजना नसून, तो महिलांच्या सन्मानाचा एक प्रयत्न आहे. या योजनेमुळे ग्रामीण आणि शहरी भागातील महिलांच्या हातात हक्काचे पैसे येत असून, त्या आपल्या कुटुंबाच्या विकासात अधिक सक्षमपणे हातभार लावत आहेत.